Fizyk z PW: zysk energetyczny z eksperymentu nad fuzją jądrową to dopiero początek drogi

Fizyk z PW: zysk energetyczny z eksperymentu nad fuzją jądrową to dopiero początek drogi

Zysk energetyczny ogłoszony po amerykańskim eksperymencie nad fuzją jądrową to dopiero początek drogi. Ewentualne elektrownie będą mogły komercyjnie działać dopiero za kilka dekad - twierdzi Dariusz Aksamit, fizyk z Wydziału Fizyki Politechniki Warszawskiej i popularyzator nauki.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Sztuczna inteligencja zbada bezpieczeństwo i właściwości nieznanych nanocząstek

Sztuczna inteligencja zbada bezpieczeństwo i właściwości nieznanych nanocząstek

Program, który wykorzystuje sztuczną inteligencję do przewidywania toksyczności i właściwości nanocząstek tlenków metali przygotowują naukowcy z Gdańska. Dzięki aplikacji nanoQSAR Toolbox można będzie wirtualnie przeszukiwać miliony nieznanych jeszcze światu materiałów, by znaleźć te o najlepszych właściwościach, które jednocześnie są bezpieczne dla zdrowia człowieka i dla środowiska.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Jak wydmy tańczą ze sobą walca? W bezpiecznym dystansie

Jak wydmy tańczą ze sobą walca? W bezpiecznym dystansie

Nie każda wydma na polu wydmowym porusza się w tym samym tempie. Okazuje się, że wydmy mogą wzajemnie regulować swoją prędkość. I w dodatku mogą “sprawiedliwie” dzielić się piaskiem. Za opisanie zaskakujących własności ruchu wydm - w eksperymencie z obracającym się walcowatym akwarium - dr Karol Bacik otrzymał prestiżową nagrodę APS.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Molekularni krawcy uszyli nanośnieżynki dla wydajniejszych ogniw słonecznych

Molekularni krawcy uszyli nanośnieżynki dla wydajniejszych ogniw słonecznych

Kiedy ustawi się cząsteczki pewnego związku - tetracenu - w kształt nanośnieżynki, z maksymalną wydajnością zachodzi tam tzw. rozszczepienie singletowe - proces, który umożliwia pozyskanie z jednego fotonu aż dwóch elektronów - pokazują polscy i tajwańscy naukowcy. I liczą na to, że ich badania pomogą poprawić wydajność paneli słonecznych.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

LHCb: kolejna różnica między antymaterią a materią znaleziona

LHCb: kolejna różnica między antymaterią a materią znaleziona

Oto naukowy odpowiednik zabawy w "znajdź 10 różnic między obrazkami": szukanie różnic między materią i antymaterią. Stawka w tym zadaniu jest duża: to odpowiedź na pytanie, dlaczego istniejemy. Teraz w eksperymencie LHCb w CERN badacze znaleźli kolejną (choć jeszcze nie ostatnią) różnicę.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Wrocław/ Naukowcy zarekomendowali zmiany dotyczące energetyki rozproszonej

Wrocław/ Naukowcy zarekomendowali zmiany dotyczące energetyki rozproszonej

Obywatele będą odgrywać dużą rolę w transformacji energetycznej - wynika z badań przeprowadzonych przez naukowców z Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu. W ramach projektu realizowanego w międzynarodowym zespole opracowano rekomendacje dotyczące energetyki rozproszonej na terenie Unii Europejskiej.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Intrygująca korelacja między trzęsieniami ziemi a promieniowaniem kosmicznym

Intrygująca korelacja między trzęsieniami ziemi a promieniowaniem kosmicznym

Między globalną aktywnością sejsmiczną a zmianami natężenia promieniowania kosmicznego rejestrowanego przy powierzchni Ziemi istnieje wyraźna statystyczna zależność - informują przedstawiciele Instytutu Fizyki Jądrowej PAN. Potencjalnie może to pomóc w przewidywaniu trzęsień ziemi, tylko trzeba jeszcze wyjaśnić tę korelację.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Polski wkład w prace nad kwantowym internetem

Polski wkład w prace nad kwantowym internetem

Światło może nawet 50 razy szybciej przenosić informację kwantową dzięki soczewce czasowej, zastosowanej przez fizyków z UW w konwerterze zmieniającym cechy fotonów. Ta technologia może przyczynić się do zbudowania, w niedalekiej przyszłości, superszybkich łączy kwantowego internetu - informuje uczelnia.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Wielociałowe stany Bella: Polacy pokazali, jak wytworzyć maksymalnie splątane stany w sieciach optycznych

Wielociałowe stany Bella: Polacy pokazali, jak wytworzyć maksymalnie splątane stany w sieciach optycznych

Polscy fizycy pokazali nowy sposób na wytworzenie specjalnych stanów kwantowych, posiadających wielociałowe korelacje Bella. Udało się im to przedstawić w układzie ultrazimnych kwantowych gazów atomowych, umieszczonych w sieciach optycznych. Pomysł ten może się przydać np. do zwiększania precyzji czujników kwantowych lub poprawy bezpieczeństwa kwantowych protokołów kryptograficznych.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

"Rozciągnięte” stany jądrowe zbadane w krakowskim cyklotronie

"Rozciągnięte” stany jądrowe zbadane w krakowskim cyklotronie

Wszystkie pierwiastki powstały w procesie ewolucji Wszechświata zdominowanym przez lekkie jądra atomowe. Wiedzę o lekkich jądrach atomowych udało się właśnie poszerzyć dzięki przeprowadzonym w Krakowie badaniom akceleratorowym nad specyficznymi stanami wzbudzonymi jąder węgla 13C.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Badacze IChF PAN zarejestrowali podwójną bifurkację Hopfa podczas pracy lasera

Badacze IChF PAN zarejestrowali podwójną bifurkację Hopfa podczas pracy lasera

Naukowcy z IChF PAN przedstawili wyniki badań, w których zarejestrowano podwójną bifurkację Hopfa podczas pracy lasera. W oparciu o uzyskane wyniki eksperymentalne oraz modele matematyczne, badacze przedstawili możliwość przewidywania tego zjawiska w innych układach - poinformował IChF PAN.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Świat atomów i cząsteczek: jak dzięki różnym metodom obrazowania zobaczyć “całego słonia”

Świat atomów i cząsteczek: jak dzięki różnym metodom obrazowania zobaczyć “całego słonia”

Budowę molekuł tworzących komórki można poznać za pomocą różnych technik obrazowania. Uzyskiwane w ten sposób mapy tych samych struktur wbrew pozorom nieco różnią się jednak między sobą. Żeby poznać prawdę o molekułach, potrzebna jest nie tylko kombinacja technik, ale i zrozumienie, jak badają one materię - zwraca uwagę prof. Matthias Bochtler z MIBMiK.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Im jaśniej tym ciemniej? O nieintuicyjnym działaniu laserów rentgenowskich

Im jaśniej tym ciemniej? O nieintuicyjnym działaniu laserów rentgenowskich

Efekt sprzeczny z intuicją: im jaśniejsza wiązka światła laserowego, tym słabszy obraz dyfrakcyjny - wyjaśnili fizycy z japońskich, polskich i niemieckich instytucji naukowych. Zrozumienie tego zjawiska to nadzieja na produkcję impulsów laserowych istotnie krótszych od dotychczasowych - informuje zaangażowany w badania Instytut Fizyki Jądrowej PAN.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Zaobserwowano samonagrzewające się paliwo termojądrowe

Zaobserwowano samonagrzewające się paliwo termojądrowe

Proces ogrzewania cząstkami alfa, który utrzymuje wysoką temperaturę paliwa termojądrowego, zaobserwowali naukowcy z konsorcjum EUROfusion, w tym także polscy badacze z Instytutu Fizyki Plazmy i Laserowej Mikrosyntezy (IFPiLM) w Warszawie. Wyniki kampanii badawczej pokazują potencjał fuzji jądrowej jako przyszłego źródła energii.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Niemcy otwierają Centrum Astrofizyki i zapraszają do współpracy Polskę i Czechy

Niemcy otwierają Centrum Astrofizyki i zapraszają do współpracy Polskę i Czechy

Chcemy, żeby Niemieckie Centrum Astrofizyki (DZA) było drugim CERN-em w Europie. Odwiedzam uniwersytety w Polsce i szukam chętnych do udziału w partnerstwie – powiedział PAP prof. Christian Stegmann, astrofizyk cząstek z Deutsches Elektronen-Synchrotron DESY.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Pora na morę! Zmora kamerzystów i poligrafów - nadzieją w nanotechnologii

Pora na morę! Zmora kamerzystów i poligrafów - nadzieją w nanotechnologii

Charakterystyczne prążki widoczne na ekranie, kiedy filmowany jest monitor lub ktoś w ubraniu w paski - to znany przykład tzw. mory (czy też efektu moiré). Mora może i utrudniała pracę filmowcom i poligrafom, ale teraz przyda się nanotechnologom - okazuje się, że nadaje nowe właściwości materiałom warstwowym, takim jak grafen.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Kondensat kolorowego szkła: Fizyk „koloru” z NCBJ wśród najczęściej cytowanych na świecie

Kondensat kolorowego szkła: Fizyk „koloru” z NCBJ wśród najczęściej cytowanych na świecie

Artykuły dotyczące poszukiwanego od ponad 20 lat, egzotycznego stanu materii – kondensatu kolorowego szkła – zapewniły dr. Guillaume'owi Beufowi, teoretykowi z Narodowego Centrum Badań Jądrowych w Świerku, obecność w prestiżowym rankingu Uniwersytetu Stanforda, obejmującym 2 proc. najczęściej cytowanych naukowców świata.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

IFJ PAN: wrodzony powab protonu może przysporzyć kłopotów astronomom

IFJ PAN: wrodzony powab protonu może przysporzyć kłopotów astronomom

Czy obserwatoria takie jak IceCube na Antarktydzie naprawdę widzą neutrina napływające z głębi kosmosu? Odpowiedź zaczynają przynosić m.in. eksperymenty przy akceleratorze LHC, gdzie bada się wewnętrzną strukturę protonów. Zgodnie z najnowszym modelem, opracowanym przez fizyków z IFJ PAN, struktura ta wydaje się być bogatsza o cząstki powabne w stopniu, który ziemskim obserwatorom neutrin może utrudnić interpretację tego, co widzą.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Lawina fotonów na okładce Nature - zbadana m.in. przez Polaków

Lawina fotonów na okładce Nature - zbadana m.in. przez Polaków

Czasem jeden foton może uruchomić całą lawinę kolejnych. I wtedy ledwo oświetlony materiał zaczyna bardzo jasno świecić. Po raz pierwszy udało się uzyskać lawinową emisję fotonów w nanomateriałach. Badania z udziałem Polaków, które mogą znaleźć zastosowanie w mikroskopii superrozdzielczej, znalazły się na okładce prestiżowego tygodnika "Nature".

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Fizycy UW laserem i barwnikiem wykrywają szkodliwe zmiany w DNA

Fizycy UW laserem i barwnikiem wykrywają szkodliwe zmiany w DNA

Jak wykryć zmiany w strukturze DNA, które mogą być przyczyną chorób genetycznych, pokazali fizycy z UW. Wykorzystali do tego barwnik organiczny, laser oraz efekty oddziaływania światła z materią. Wyniki ich prac mogą znaleźć zastosowanie w diagnostyce genetycznej lub diagnostyce chorób otępiennych.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Prestiżowa nagroda za eksperyment BOREXINO, w którym pracują fizycy UJ

Prestiżowa nagroda za eksperyment BOREXINO, w którym pracują fizycy UJ

Nagrodę Giuseppe i Vanna Cocconi 2021 za wybitne osiągnięcia w dziedzinie astrofizyki cząstek i kosmologii otrzymali w tym roku badacze współpracujący przy eksperymencie BOREXINO. W tym gronie znajdują się badacze Instytutu Fizyki UJ. Nagrodę przyznało im Europejskie Towarzystwo Fizyczne.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

IChF PAN: nowatorski pomysł na tańsze katalizatory

IChF PAN: nowatorski pomysł na tańsze katalizatory

Katalizatory heterogeniczne znajdują szerokie zastosowanie w przemyśle. Najskuteczniejszymi i najpowszechniejszymi katalizatorami są metale szlachetne takie jak platyna, jednak poszukiwane są ich tańsze odpowiedniki. W IChF PAN zaprezentowano nowatorski nanostrukturalny, bimetaliczny kompozyt otwierający nowe horyzonty w dziedzinie katalizy.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Rozmiar nanocząstek srebra? Można go zmieniać w zależności od zastosowania

Rozmiar nanocząstek srebra? Można go zmieniać w zależności od zastosowania

Ile nanometrów powinny liczyć nanocząstki, aby mogły wykazywać działanie przeciwbakteryjne, a ile aby mogły mieć zastosowanie w terapii przeciwnowotworowej? Naukowcy UJ i PAN wykazali, że w zależności od parametrów nowo zsyntezowanych nanocząstek srebra można sterować ich aktywnością biologiczną.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka